Description
Lapis lazuli (VK: /læps læz(j)li, læ-, -li/; VS: /læz(j)li, læ-, -li læzuli/) is een diepblauwe metamorfische rots die wordt gebruikt als een halfedelsteen en die sinds de oudheid wordt geprezen om zijn intense kleur. De naam komt van het Perzische woord voor de edelsteen, lžward,[1] en dient als wortel voor het woord voor „blauw” in verschillende talen, waaronder Spaans en Portugees azul en Engels azure. Lapis lazuli is een rots die hoofdzakelijk uit de mineralen lazuriet, pyriet en calciet bestaat. Zo vroeg als de zevende millenniumbc werd lapis lazuli gedolven in de Sar-i Sang-mijnen,[2] in Shortugai en in andere mijnen in de Badakhshan-provincie in het moderne noordoosten van Afghanistan.[3] Lapis lazuli-artefacten, gedateerd op 7570 v.Chr., zijn gevonden bij Bhirrana, wat de oudste vindplaats van de Indusbeschaving is.[4] Lapis werd zeer gewaardeerd door de Indusbeschaving (3300–1900 v.Chr).[4][5][6] Lapis-kralen zijn gevonden bij neolithische begraafplaatsen in Mehrgarh, de Kaukasus en tot in Mauritanië.[7] Het werd gebruikt in de begrafenismasker van Tutankamun (1341–1323 v.Chr).[8] Tegen het eind van de middeleeuwen begon Europa lapis lazuli te importeren om het fijn te maalen tot poeder en ultramarijn-kleurstof te maken. Ultramarijn werd gebruikt door enkele van de belangrijkste kunstenaars van de Renaissance en Barok, waaronder Masaccio, Perugino, Titiaan en Vermeer; het werd vaak gereserveerd voor de kleding van de centrale figuren in hun schilderijen, met name de Maagd Maria. Ultramarijn is ook aangetroffen in tandsteen van middeleeuwse nonnen en kopiisten, mogelijk als gevolg van het likken van hun schilderkwasten bij het produceren van middeleeuwse teksten en handschriften.[9]GeschiedenisOpgravingen uit Tepe Gawra tonen aan dat Lapis lazuli aan Mesopotamië werd geïntroduceerd circa in de late Ubaïd-periode, ca. 4900–4000 v.Chr. [10] Een traditionele opvatting was dat de lapis lazuli ergens 1.500 mijl naar het oosten gedolven werd – in Badakhshan. Inderdaad, het Perzische lžavard/lževard, ook geschreven als ljevard, wordt algemeen geïnterpreteerd als afkomstig uit een lokale plaatsnaam.Uit het Perzisch is het Arabisch lzaward de etymologische bron van zowel het Engelse woord azure (via Oudfrans azur) als Medieval Latin lazulum, wat ‘hemel’ of ‘lucht’ betekende. Om te disambigueren werd lapis lazul ("steen van lazulum") gebruikt om naar de steen zelf te verwijzen, en is de term uiteindelijk geïmporteerd in het Midden-Engels.[11] Lazulum is etymologisch gerelateerd aan de kleur blauw, en wordt als wortel gebruikt voor het woord voor blauw in verschillende talen, waaronder Spaans en Portugees azul.[11][12]Mijnen in het noordoosten van Afghanistan blijven een belangrijke bron van lapis lazuli. Belangrijke hoeveelheden komen ook voort uit mijnen ten westen van het Baikal-meer in Rusland, en in de Andesgebergte in Chili, wat de bron is die de Inca gebruikten om artefacten en sieraden te bewerken. Kleinere hoeveelheden worden gedolven in Pakistan, Italië, Mongolië, de Verenigde Staten en Canada.[13]Wetenschap en toepassingenSamenstellingHet belangrijkste minerale component van lapis lazuli is lazuriet[14] (25% tot 40%),[citation needed] een blauwe veldspathoïde silicaatmineraal van de sodalietfamilie, met de formule Na7Ca(Al6Si6O24)(SO4)(S3) ·H2O.[15] De meeste lapis lazuli bevat ook calciet (wit) en pyriet (geelachtig metaalachtig). Sommige monsters van lapis lazuli bevatten augiet, diopsiet, enstatiet, mica, hauyniet, horblende, noseaan en zwavelrijke löllingiet geyeriet.Lapis lazuli komt gewoonlijk voor in kristallijn marmer als gevolg van contactmetamorfose.KleurLapis lazuli gezien onder een microscoop (x240 vergroting)De intense blauwe kleur is te wijten aan de aanwezigheid van het trisulfuur radicalaire anion (S•3) in het kristal.[16] De aanwezigheid van disulfur (S•2) en tetrasulfur (S•4) radicalen kan de kleur verschuiven naar geel of rood, respectievelijk.[17] Deze radicalenanionen vervangen de chloride-anionen binnen de sodalietstructuur.[18] Het S•3 radicalaire anion vertoont een zichtbare absorptieband in het bereik van 595–620 nm met een hoge molaire absorptie, wat leidt tot zijn felblauwe kleur.[19]BronnenLapis lazuli wordt gevonden in kalksteen in de Kokcha-riviervallei van de Badakhshan-provincie in het noordoosten van Afghanistan, waar de Harat-i-Sang-mijn al meer dan 6.000 jaar wordt doorzocht.[20] Afghanistan was de bron van lapis voor de oude Perzische, Egyptische en Mesopotamische beschavingen, evenals later door de Grieken en Romeinen. Oude Egyptenaren verkregen het materiaal via handel met Mesopotamiërs, als onderdeel van Egypte–Mesopotamië-relaties en van oude Ethiopië. Tijdens de hoogtijd van de Indusbeschaving, circa 2000 v.Chr., werd de Harappan-kolonie, nu bekend als Shortugai, nabij de lapismijnen gevestigd.[7]Naast de Afghaanse afzettingen wordt lapis ook gewonnen in de Andes (bij Ovalle, Chili); en ten westen van het Baikalmeer in Siberië, Rusland, bij de Tultui-lazurietafzetting. Het wordt in kleinere hoeveelheden gewonnen in Angola, Argentinië, Burma, Ethiopië, Pakistan,
Hét online veilinghuis voor jou!
Catawiki is het meest bezochte online platform in Europa voor bijzondere objecten geselecteerd door experts, en biedt wekelijks meer dan 65.000 objecten aan voor de veiling. Het is onze missie om onze klanten een spannende en probleemloze ervaring te bieden bij het kopen en verkopen van bijzondere, moeilijk te vinden objecten.
Waarom Catawiki?
Ga snel naar de website van Catawiki om mee te bieden op dit item
...
...
...
...
...
...
...
...
...
...
...
...
Livre dans toute la Belgique
vu 0x
sauvegardé 0x
Depuis 18 sept. '26
Numéro de l'annonce: a166614809
Mots-clés populaires
collection de minerauxpierres minérauxminerauxMinéraux & Fossilesmineraux quartzfossileslot de minerauxmineraux geodelot mineraux9 mmlapis lazulipierres minerauxmineraux et pierregoldorak 60 cm dans Jouetshonda 150 crf dans Pièces | Hondaappartement te huur gent dans Maisons à louermateriel soudure dans Outillage | Soudeusesjantes aygo dans Pneus & Jantespanini fifa 365 echange dans Jeux de cartes à collectionner | Autregrue forestier dans Machines & Construction | Jardin, Parc & Sylvicultureechappement fiat dans Systèmes d'échappementglacoide dans Marques & Objets publicitaireshotte cheminee dans Hottesd mineur dans Antiquités | Éclairage